{"id":3172,"date":"2018-11-13T06:40:38","date_gmt":"2018-11-13T05:40:38","guid":{"rendered":"https:\/\/cmentarz.wroclaw.pl\/?p=3172"},"modified":"2020-07-14T06:54:46","modified_gmt":"2020-07-14T04:54:46","slug":"wdowiszewski-wincenty-henryk-1898-1978-5-5-9","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cmentarz.wroclaw.pl\/?p=3172","title":{"rendered":"WDOWISZEWSKI Wincenty Henryk (1898-1978) [5-5-10]"},"content":{"rendered":"<p><strong>WDOWISZEWSKI Wincenty Henryk<\/strong> [5-5-10], urodzony 13.04.1898 r. w Kulebakach w Rosji, w guberni w\u0142odzimierskiej. Z zawodu architekt i urbanista, z zami\u0142owania artysta malarz, pochodz\u0105cy z krakowskiej rodziny naukowc\u00f3w o wielowiekowej tradycji malarskiej i architektonicznej (do kt\u00f3rej nale\u017celi m.in. Wincenty Juliusz Wdowiszewski, architekt, historyk sztuki, budowniczy Krakowa i Jan Kacper Wdowiszewski, architekt). Ojciec Wincentego, Henryk Wdowiszewski (1827\u20131927), profesor chemii, chc\u0105c zapewni\u0107 swemu synowi obywatelstwo polskie przypisa\u0142 Go po urodzeniu do ksi\u0105g stanowych obywateli Krakowa \u2013 st\u0105d podw\u00f3jna nazwa miejsca urodzenia: Kulebaki \u2013 Krak\u00f3w. Nauk\u0119 Wincenty rozpocz\u0105\u0142 w szkole podstawowej w Krakowie, natomiast szko\u0142\u0119 \u015bredni\u0105 handlow\u0105 uko\u0144czy\u0142 w czasie I wojny \u015bwiatowej w Berdia\u0144sku nad Morzem Azowskim, gdzie mieszka\u0142 z rodzicami. W 1918 r. powr\u00f3ci\u0142 do kraju (Jego rodzina przenios\u0142a si\u0119 z Rosji do rodzinnego Krakowa dopiero w 1920 r.) i wst\u0105pi\u0142 do Pa\u0144stwowej Szko\u0142y Budownictwa w Warszawie. Po jej uko\u0144czeniu w roku 1922 r. przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Brze\u015bcia nad Bugiem, gdzie zosta\u0142 zatrudniony w wydziale budowlanym Dyrekcji Rob\u00f3t Publicznych na stanowisku technika budowlanego. Wykonywa\u0142 plany inwentaryzacyjne obiekt\u00f3w pa\u0144stwowych, sporz\u0105dza\u0142 projekty ich przebudowy i kosztorysy rob\u00f3t. 26.11.1922 r. po\u015blubi\u0142 Helen\u0119 z domu Walter, kt\u00f3r\u0105 pozna\u0142 jeszcze ucz\u0105c si\u0119 w Berdia\u0144sku. Od 1923 r. pe\u0142ni\u0142 obowi\u0105zki architekta powiatowego w Kossowie Podlaskim, a w 1925 r. zosta\u0142 przeniesiony s\u0142u\u017cbowo do Brze\u015bcia nad Bugiem na stanowisko architekta rejonowego dla 3 powiat\u00f3w \u2013 Brze\u015bcia, Kobrynia i Kamienia Koszyrskiego. Zajmowa\u0142 si\u0119 konserwacj\u0105 blisko 180 istniej\u0105cych obiekt\u00f3w pa\u0144stwowych i budow\u0105 nowych oraz wydawaniem fachowych orzecze\u0144 zainteresowanym resortom realizuj\u0105cym inwestycje. Za wiedz\u0105 i zgod\u0105 wojewody prowadzi\u0142 te\u017c prywatn\u0105 praktyk\u0119 architektoniczno-budowlan\u0105. Najwi\u0119kszymi zrealizowanymi projektami Wincentego by\u0142y: budowa gmachu pocztowego w Brze\u015bciu, odbudowa pa\u0142acu Niemcewicz\u00f3w w Skokach pod Brze\u015bciem, budowa Domu Ludowego i szko\u0142y podstawowej w Kossowie, gmachu s\u0105du grodzkiego i pa\u0144stwowego gimnazjum w Kobryniu, ko\u015bcio\u0142\u00f3w w Anton\u00f3wce, Wojtkiewiczach, Peliszczu, Dawidgr\u00f3dku i Brze\u015bciu, nowoczesnej rze\u017ani w \u0141uni\u0144cu; przebudowa gmach\u00f3w Urz\u0119du Wojew\u00f3dzkiego oraz s\u0105du grodzkiego w Brze\u015bciu, ko\u015bcio\u0142\u00f3w we wsiach Tokary, \u0141omna i Tomasz\u00f3wka, domu pielgrzyma w Kodniu na Podlasiu oraz cerkwi w Stolinie. W zwi\u0105zku ze sprowadzeniem zw\u0142ok kr\u00f3la Stanis\u0142awa Augusta Poniatowskiego do kraju powierzono Wincentemu restauracj\u0119 zabytkowego ko\u015bcio\u0142a w Wo\u0142czynie w pow. brzeskim. Wykona\u0142 on projekty dekoracyjne dla kaplicy kr\u00f3lewskiej, lecz zaniechano ich realizacji, z uwagi na rozg\u0142os towarzysz\u0105cy tej w\u00f3wczas niepopularnej sprawie. W 1930 r. W. Wdowiszewski zosta\u0142 oddelegowany przez Ministerstwo Rob\u00f3t Publicznych do Poznania, w celu wzi\u0119cia udzia\u0142u w pracach nad budow\u0105 pawilon\u00f3w i stoisk na potrzeby Mi\u0119dzynarodowej Wystawy Komunikacji i Turystyki. R\u00f3wnie\u017c wg Jego projekt\u00f3w wzniesiono pawilony dodatkowe na terenach zabudowanych pod Powszechn\u0105 Wystaw\u0119 Krajow\u0105. 23.08.1939 r. Wincenty zosta\u0142 powo\u0142any do wojska i do 2.10.1939 r. bra\u0142 czynny udzia\u0142 w kampanii wrze\u015bniowej. Po powrocie z wojska osiedli\u0142 si\u0119 na Podlasiu w Bra\u0144sku; po zaj\u0119ciu tego miasta przez w\u0142adze radzieckie (1940) pracowa\u0142 na stanowisku g\u0142\u00f3wnego in\u017cyniera ds. budowy budynk\u00f3w szkolnych w powiecie bra\u0144skim. Przed wybuchem konfliktu zbrojnego pomi\u0119dzy Niemcami i ZSRR rozpocz\u0105\u0142 budow\u0119 3 szk\u00f3\u0142, kt\u00f3re wskutek dzia\u0142a\u0144 wojennych nie zosta\u0142y uko\u0144czone. W okresie okupacji niemieckiej sprawowa\u0142 nadz\u00f3r techniczny nad budow\u0105 budynk\u00f3w folwarcznych w maj\u0105tkach powiat\u00f3w bielskopodlaskiego oraz wysokolitewskiego. Po zako\u0144czeniu dzia\u0142a\u0144 wojennych mieszka\u0142 w Bra\u0144sku na Polesiu, gdzie odbudowa\u0142 ko\u015bci\u00f3\u0142 rzymskokatolicki spalony przez cofaj\u0105ce si\u0119 wojska niemieckie. W lutym 1946 r. wraz z \u017con\u0105 Helen\u0105, synem Andrzejem i c\u00f3rk\u0105 Jolant\u0105 osiedli\u0142 si\u0119 we Wroc\u0142awiu, gdzie mieszka\u0142 a\u017c do \u015bmierci. By\u0142 zatrudniony pocz\u0105tkowo na stanowisku kierownika Oddzia\u0142u Odbudowy Miast w Wojew\u00f3dzkim Wydziale Odbudowy \u2013 organizowa\u0142 i kierowa\u0142 akcj\u0105 odbudowy i uporz\u0105dkowania miast \u015bl\u0105skich zniszczonych w czasie dzia\u0142a\u0144 wojennych. Ponadto sprawowa\u0142 nadz\u00f3r techniczny nad odbudow\u0105 gmachu Urz\u0119du Wojew\u00f3dzkiego we Wroc\u0142awiu i sporz\u0105dzi\u0142 kompletn\u0105 dokumentacj\u0119 techniczn\u0105 na potrzeby przebudowy zniszczonego budynku administracyjnego przy pl. Wojew\u00f3dzkim (obecnie pl. Powsta\u0144c\u00f3w Warszawy). W latach 1947\u20131949 pracowa\u0142 w Regionalnej Dyrekcji Planowania Przestrzennego na stanowisku inspektora. Po\u015bwi\u0119caj\u0105c si\u0119 zagadnieniom urbanistycznym nie przerywa\u0142 prac architektonicznych \u2013 w tym czasie powsta\u0142y projekty szk\u00f3\u0142 oraz Poradni Ochrony Zdrowia Matki i Dziecka we Wroc\u0142awiu przy pl. 1 Maja. W latach 1949\u20131957 pracowa\u0142 w Prezydium Wojew\u00f3dzkiej Rady Narodowej, najpierw jako kierownik Oddzia\u0142u Planowania Wsi w Wydziale Budownictwa, p\u00f3\u017aniej jako kierownik zespo\u0142u w Pracowni Urbanistycznej Wojew\u00f3dzkiego Zarz\u0105du Architektoniczno-Budowlanego we Wroc\u0142awiu. W tym czasie, pod kierunkiem Wincentego Wdowiszewskiego jako g\u0142\u00f3wnego projektanta, powsta\u0142o wiele projekt\u00f3w urbanistycznych, za kt\u00f3re trzykrotnie otrzyma\u0142 Nagrod\u0119 Pa\u0144stwow\u0105 I Stopnia: w 1957 r. za opracowanie planu og\u00f3lnego miasta Wa\u0142brzycha; w 1959 r. za opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego rejonu Bogatynia \u2013 Zgorzelec (Turosz\u00f3w); w 1963 r. za plan zagospodarowania przestrzennego zespo\u0142u miejskich jednostek osadniczych rejonu Legnica \u2013 G\u0142og\u00f3w (Zag\u0142\u0119bie Lubin). W 1957 r. Prezydium Wojew\u00f3dzkiej Rady Narodowej we Wroc\u0142awiu mianowa\u0142o Wincentego Wdowiszewskiego g\u0142\u00f3wnym architektem woj. wroc\u0142awskiego. Na tym stanowisku (b\u0119d\u0105c bezpartyjnym) pracowa\u0142 przez 9 lat \u2013 do czasu przej\u015bcia na emerytur\u0119 w 1966 r. W. Wdowiszewski by\u0142 wieloletnim prezesem Oddzia\u0142u Wroc\u0142awskiego Stowarzyszenia Architekt\u00f3w RP. Za ca\u0142okszta\u0142t prac w dziedzinie architektury, budownictwa i urbanistyki uhonorowano Go Z\u0142otym Krzy\u017cem Zas\u0142ugi (1958) i Krzy\u017cem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1959). Za ofiarn\u0105 prac\u0119 zawodow\u0105 i spo\u0142eczn\u0105 na Dolnym \u015al\u0105sku otrzyma\u0142 w 1960 r. Odznak\u0119 XV-lecia Wyzwolenia Dolnego \u015al\u0105ska; w 1966 r. \u2013 Odznak\u0119 Tysi\u0105clecia Pa\u0144stwa Polskiego; w 1970 r. \u2013 Odznak\u0119 \u201eZas\u0142u\u017cony dla Dolnego \u015al\u0105ska\u201d. Wincenty Wdowiszewski przez ca\u0142e \u017cycie godzi\u0142 prac\u0119 zawodow\u0105 architekta z tw\u00f3rczo\u015bci\u0105 malarsk\u0105. Pozostawi\u0142 po sobie wiele cennych, przepi\u0119knych olejnych prac: martwych natur, pejza\u017cy, obraz\u00f3w o tematyce architektonicznej czy przedstawiaj\u0105cych sceny rodzajowe. Wincenty odszed\u0142 do wieczno\u015bci 24.12.1978 r. (\u0179r\u00f3d\u0142o: Dorota Idzikowska-Nyc, wnuczka, 8.10.2014 r.)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>WDOWISZEWSKI Wincenty Henryk [5-5-10], urodzony 13.04.1898 r. w Kulebakach w Rosji, w guberni w\u0142odzimierskiej. Z zawodu architekt i urbanista, z zami\u0142owania artysta malarz, pochodz\u0105cy z krakowskiej rodziny naukowc\u00f3w o wielowiekowej tradycji malarskiej i architektonicznej (do kt\u00f3rej nale\u017celi m.in. Wincenty Juliusz Wdowiszewski, architekt, historyk sztuki, budowniczy Krakowa i Jan Kacper Wdowiszewski, &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cmentarz.wroclaw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3172"}],"collection":[{"href":"https:\/\/cmentarz.wroclaw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cmentarz.wroclaw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cmentarz.wroclaw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cmentarz.wroclaw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3172"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/cmentarz.wroclaw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3172\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4229,"href":"https:\/\/cmentarz.wroclaw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3172\/revisions\/4229"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cmentarz.wroclaw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3172"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cmentarz.wroclaw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3172"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cmentarz.wroclaw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3172"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}